Kaynaklar
- CSGB / Asgari Ücret Tespit Komisyonu (2026 brüt/net)
- GİB gelir vergisi tarifesi 2026
- EPDK mesken elektrik kademeli tarife (yaklaşık)
- BOTAŞ / dağıtım şirketleri doğalgaz (yaklaşık)
- Hazine ve Maliye — kıdem tazminatı tavanı 1. dönem 2026
Kira Stopajı Rehberi
İşyeri kirasında net ödeme ile brüt vergi matrahını ayırıp stopajı dönemsel planlayın.
Konut ve işyeri ayrımı
Kira stopajı çoğunlukla stopaj sorumluluğu bulunan kiracının işyeri ödemesinde gündeme gelir. Sıradan konut kiracısı için aynı mekanizmayı otomatik uygulamak doğru değildir. Kiracının vergi mükellefiyeti, kiralamanın kullanım amacı ve sözleşme tarafları birlikte bakılmalıdır. Yanlış varsayım, hem eksik beyan hem fazla kesinti riski doğurur.
Net kiradan brüte ulaşma
Sözleşme mal sahibinin eline geçecek net tutarı yazıyorsa brütleştirme gerekir. Net bedel, bir eksi stopaj oranına bölünür; aradaki fark vergi olarak beyan ve ödeme konusu olur. Sözleşme brüt yazıyorsa kesinti brüt üzerinden hesaplanır ve mal sahibine kalan net ayrıca bulunur. Net-brüt ifadesini okumadan hesap yapmak en sık hatadır.
Beyan, ödeme ve mahsup ilişkisi
Kiracı kesintiyi vergi idaresine yatırırken mal sahibi brüt geliri kendi beyanında dikkate alabilir. Kesilen verginin mahsup edilebilmesi için dönem, tutar ve makbuzların uyumlu olması gerekir. Eksik dekont veya yanlış dönem kodu mahsup tartışması üretir. 2026’da aylık kira değişiyorsa her dönem için ayrı brüt-net satırı tutun.
Kira artışıyla karıştırmama
Yaklaşık yüzde 37,98 kira artış referansı dönemsel olarak değişebilen ayrı bir hukuki konudur. Artış oranı stopaj oranı değildir ve yeni net veya brüt kira üzerinden stopaj ayrıca hesaplanır. Yenileme döneminde önce yeni kira bedelini, sonra stopajı uygulayın. İki oranı tek yüzde gibi toplamak hem sözleşme hem vergi hesabını bozar.
Sözleşme maddeleri ve fiili ödeme
Stopajın kimin üzerinde kalacağı, gecikme faizi ve dekont paylaşımı sözleşmede açık yazılmalıdır. Fiili havale tutarı ile brüt sözleşme tutarının sürekli sapması inceleme riski yaratır. Banka açıklamasına dönem ve sözleşme referansı eklemek mutabakatı kolaylaştırır. Uyuşmazlıkta yazılı kayıt sözlü teamülden önce gelir.
Oran güncelliği ve araç kullanımı
Stopaj oranı mevzuat değişikliğiyle güncellenebilir; hesapta kullanılan oranın ilgili dönem için geçerli olduğunu kontrol edin. Araç bilgilendirme amaçlıdır, bağlayıcı tarife ve beyan yükümlülüğü resmi kaynaklardadır. Şüphede mali müşavir veya vergi idaresi duyurusuna bakın. Konut, işyeri ve stopajsız senaryoları ayrı kaydedin.
Pratik kontrol listesi
Kiracı statüsü, kullanım amacı, net/brüt madde, geçerli stopaj oranı, dönem tutarı ve makbuz arşivini sırayla işaretleyin. Sonra brütleştirme veya brütten kesinti adımını uygulayın. Artış varsa önce yeni kirayı yazıp stopajı yeniden hesaplayın. Sonuçları mal sahibi ve kiracı tarafında aynı tabloyla paylaşın.
Pratik ipuçları
- Kiracının stopaj sorumluluğunu ve kullanım amacını doğrulayın.
- Sözleşmede net-brüt ifadesini açık okuyun.
- Makbuz ve dekontları dönemle eşleştirin.
- Kira artış oranını stopaj sanmayın.
- Her kira değişiminde brüt-net satırını yenileyin.
- Banka açıklamasına sözleşme referansı ekleyin.
Sık sorulanlar
Konut kirasında stopaj var mı?
Genel konut kiralamasında işyeri stopaj mekanizması çoğunlukla uygulanmaz. Taraf statüsü ve kullanım amacı belirleyicidir; otomatik varsayım yapmayın.
Net kira nasıl brütleştirilir?
Net tutar, 1 eksi geçerli stopaj oranına bölünür. Fark stopaj; bölüm sonucu brüt matrahtır.
Kira artışı stopaj oranını değiştirir mi?
Hayır. Artış referansı ayrı bir konudur. Yeni kira bedeli oluşunca stopaj o bedel üzerinden yeniden hesaplanır.
Mal sahibi kesintiyi nasıl kullanır?
Belgelenen stopaj, koşulları varsa beyanında mahsup konusu olabilir. Dönem ve tutar uyumu şarttır.
Sözleşme brütse ne yapılır?
Stopaj brüt üzerinden hesaplanır; mal sahibine kalan net ayrıca bulunur. Maddeyi net sanarak ters işlem yapmayın.
Hesap sonucu resmi midir?
Değildir. Bilgilendirme içindir; beyan ve ödeme yükümlülüğü vergi mevzuatı ile idari tarife/duyurulara bağlıdır.